روغن موتور یکی از مهم‌ترین روانکارهای موجود در موتور هر خودرو است. هر پیشرانه با توجه به سطح فناوری و نوع سوخت مورد استفاده به روغن موتور خاصی نیاز دارد. انواع مختلفی از روغن موتور با استانداردهای متفاوت در بازار وجود دارد که هرکدام از آن‌ها قیمت، کیفیت و غلظت منحصر به فردی دارند.

تعویض روغن موتور یکی از فرآیندهای مرسوم در سرویس دوره‌ای خودرو است. خودروهای سواری معمولی به ازای هر پنج هزار کیلومتر کارکرد، به تعویض روغن موتور نیاز دارند و در این بین برخی از فیلترها نیز نیاز به تعویض پیدا می‌کنند.

مراکز بسیاری در سراسر کشور وجود دارند که کار تعویض روغن و فیلترها را برای شما انجام می‌دهند. با این حال شما نیز می‌توانید این کار را در گاراژ شخصی خود انجام دهید و در هزینه‌های نگهداری خودرو صرفه جویی کنید. اگر تمایل دارید تعویض روغن موتور در خانه را بیاموزید، در ادامه مطلب با ما همراه باشید.

برای تعویض روغن به چه لوازمی نیاز داریم؟

برای آن که روغن موتور را در پارکینگ منزل تعویض کنید، به تعدادی ابزار نیاز خواهید داشت. این ابزار شامل یک جک بالابر، یک سطل برای جمع آوری روغن سوخته، دستکش پلاستیکی، قیف و روغن موتور جدید هستند. همچنین اگر تمایل دارید فیلتر روغن نیز همراه روغن موتور  تعویض شود، آچار مخصوص این کار را از ابزارفروشی‌ها خریداری کنید تا همراه تعویض روغن موتور فیلتر آن را نیز عوض کنید.

مراحل تعویض روغن موتور در منزل:

نخست لازم است تا جک بالابر را زیر خودرو قرار دهید. نقاطی در دو طرف بدنه خودرو برای این کار تعبیه شده‌اند که با خم شدن می‌توانید آن‌ها را ببینید. جک را زیر خودرو قرار دهید و ارتفاع خودرو را تا حدی افزایش دهید که بتوانید به قسمت زیر موتور دسترسی داشته باشید.

سپس با استفاده از یک آچار بوکس یا آچار رینگی، پیچ کارتل را باز کنید و تشت یا سطلی را زیر آن قرار دهید تا روغن سوخته درون آن بریزد. بهتر است تا پس از باز کردن پیچ کارتل، گیج اندازه گیری روغن موتور را بیرون بکشید و درب مخزن روغن را نیز باز کنید تا روغن موتور سوخت با فشار بیشتری بیرون بیاید.

از آن‌جایی که روغن موتور در این حالت با فشار نیروی جاذبه بیرون می‌آید، بهتر است تا اجازه دهید تمامی روغن سوخته به آرامی از کارتل خارج شود. برای این کار عجله نکنید. توصیه می‌شود که بین 15 الی 20 دقیقه خودرو را به حال خودش رها کنید تا تمامی روغن سوخته درون سطل بریزد.

در صورتی که آچار مخصوص برای تعویض فیلتر روغن را خریداری کرده‌اید، می‌توانید فیلتر روغن را باز کنید. با استفاده از آچار مخصوص فیلتر روغن جدید را سرجایش ببندید. تعویض فیلتر روغن راهکار کم هزینه‌تری نسبت به تمیزکاری فیلتر روغن است، چرا که برای تمیز کاری فیلتر روغن به نفت یا حلال‌های صنعتی نیاز خواهید داشت. در صورت تمایل به استفاده از فیلتر روغن پیشین، بایستی این فیلتر به طور کامل شسته شود. فیلتر روغن جدید یا شسته شده قبل از بسته شدن بایستی با مقداری روغن موتور چرب شود.

در نهایت باید پیچ کارتل را سرجایش ببندید. قیف را درون درب روغن قرار دهید و روغن موتور جدید را درون آن بریزید. حجم روغن موتور مناسب هر خودرو در دفترچه آن ذکر شده است. برای مثال پیشرانه TU5 بدون تعویض فیلتر به 3.5 لیتر و با تعویض فیلتر به 3.8 لیتر روغن نیاز دارد. مقدار روغن مناسب هر پیشرانه را علاوه بر دفترچه راهنما، در منابع اینترنتی نیز می‌توانید مشاهده کنید.

پس از آن‌که حجم مناسبی از روغن را درون موتور ریختید، درب مخزن روغن را ببندید و گیج اندازه گیری را سرجایش قرار دهید. خودرو را با استفاده از جک پایین بیاورید و سرجایش قرار دهید. سپس پشت فرمان قرار بگیرید و خودرو را روشن کنید.

پس از تعویض روغن به دلیل آن‌که تمامی روغن سوخته از اجزای داخلی پیشرانه تخلیه شده است، سنسور روغن موتور پایین بودن سطح روغن را به کامپیوتر اعلام می‌کند و بنابراین چراغ هشدار روغن را روی مجموعه نشانگرها خواهید دید. پس از روشن کردن موتور خودرو، این چراغ برای لحظاتی روشن می‌ماند. لازم است تا پس هر بار تعویض روغن چه به صورت شخصی و چه در مراکز سرویس، خودرو را روشن کنید تا پمپ روغن (اویل پمپ) روغن موتور را درون پیشرانه به چرخش درآورد. در صورتی که روغن به خوبی درون پیشرانه بچرخد، چراغ روغن موتور خاموش می‌شود.

نکات کاربردی هنگام تعویض روغن موتور:

پیش از آن‌که روغن موتور جدید را درون پیشرانه بریزید، حجم آن را مد نظر داشته باشید. حجم روغن موتور در حالتی که فیلتر روغن را تعویض می‌کنید بیشتر است، چرا که بخش اندکی از آن درون فیلتر روغن می‌ریزد. برای مثال موتور پراید در حالت عادی به 3 لیتر روغن نیاز دارد اما اگر فیلتر روغن آن تعویض شود، این مقدار به 3.5 لیتر افزایش خواهد یافت.

قبل از خرید روغن موتور به شاخص گرانروی یا ویسکوزیته آن توجه داشته باشید و روغن مناسب را برای اتومبیل خود خریداری کنید. روغن موتور مناسب هر پیشرانه در دفترچه راهنمای آن نوشته است. همچنین می‌توانید از طریق منابع آنلاین یا تعمیرکاران خبره، در مورد نوع روغن موتور مناسب اطلاع یابید.

روغن موتور سوخته را در طبیعت رها نکنید. این روغن برای محیط زیست بسیار خطرناک است. مراکزی برای جمع آوری روغن‌های سوخته صنعتی فراهم شده‌اند که لازم است با آن‌ها تماس بگیرید تا روغن سوخته اتومبیل شما را دریافت کنند.

هنگام تعویض روغن مراقب باشید تا روغن موتور روی سایر قطعات خودرو و همچنین بدنه آن نریزد. در صورت وقوع این اتفاق، بدنه خودرو یا قطعه مربوطه را با استفاده از یک دستمال خشک و تمیز پاک کنید. همچنین برای زدودن آثار چربی از قسمت‌های درونی موتور، می‌توانید از اسپری‌های پاک کننده موتور استفاده کند.

فیلتر روغن را بیش از حد سفت نکنید. در صورت سفت کردن بیش از حد آن، باز کردن مجدد فیلتر روغن مشکل خواهد بود و حتی احتمال شکستگی برخی قطعات وجود دارد.

برای خرید فیلتر روغن و روغن موتور مرغوب هزینه کنید. یک روغن مناسب و استاندارد به همراه فیلتر روغن کارآمد، ضامن سلامت موتور اتومبیل شما و اجزای درونی آن خواهد بود.

سوالات متداول